الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

114

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

بعد اشاره به نعمت خواب مىكند : « او خواب را براى شما مايه راحت قرار داد » ( * ( وَالنَّوْمَ سُباتاً ) * ) . « سبات » در لغت از ماده « سبت » ( بر وزن وقت ) به معنى قطع نمودن است ، سپس به معنى تعطيل كردن كار به منظور استراحت آمده ، و اينكه « روز شنبه » را در لغت عرب « يوم السبت » مىنامند به خاطر آنست كه نامگذارى آن از برنامه يهود گرفته شده چرا كه روز شنبه ، روز تعطيلى آنها بود . در حقيقت اين تعبير اشاره اى به تعطيل تمام فعاليتهاى جسمانى به هنگام خواب است ، زيرا مىدانيم در موقع خواب ، قسمت مهمى از كارهاى بدن به كلى تعطيل مىشوند ، و قسمت ديگر همچون كار قلب و دستگاه تنفس ، برنامه عادى خود را بسيار كم كرده و به صورت آرامتر ادامه مىدهند تا رفع خستگى و تجديد قوا شود . خواب به موقع و به اندازه ، تجديد كننده تمام نيروهاى بدن است و نشاط آفرين و مايه قدرت ، و بهترين وسيله براى آرامش اعصاب است ، به عكس ، قطع خواب مخصوصا براى يك مدت طولانى ، بسيار زيانبار و حتى مرگ آفرين است و به همين دليل يكى از مهمترين شكنجه‌ها براى شكنجه گران قطع برنامه خواب است كه مقاومت انسان را به سرعت در هم مىشكند . در پايان آيه به نعمت « روز » اشاره كرده ، مىفرمايد : « و خداوند روز را مايه حركت و حيات قرار داد » ( * ( وَجَعَلَ النَّهارَ نُشُوراً ) * ) . واژه « نشور » در اصل از نشر به معنى گستردن ، در مقابل پيچيدن است اين تعبير ممكن است اشاره به گسترش روح به هنگام بيدارى در سراسر بدن باشد كه بى شباهت به زنده شدن بعد از مرگ نيست ، و يا اشاره به گسترش انسانها در صحنه اجتماع و حركت براى كارهاى مختلف زندگى در روى زمين . در حديثى از پيامبر گرامى اسلام ص مىخوانيم كه همه روز صبحگاهان